Twee borden met groteskendecor

circa 1735 - circa 1750
Gemeentemuseum Den Haag  •  27 juni 2019

Het decor op de twee identiek uitgevoerde borden is vergelijkbaar met decoratiepatronen op faience uit de Noordelijke Nederlanden uit omstreeks de jaren zestig van de zeventiende eeuw. Dit grotesken decor toont tussen bladwerk zwevende putti. Van oorsprong is dit patroon afkomstig uit Italie dat met name in Urbino op majolica werd toegepast in het atelier van de schildersfamilie Patanazzi. Onder invloed van Vlaamse, oorspronkelijk uit Italie afkomstige pottenbakkers die zich in de Noordelijke Nederlanden vestigden, nam men dit type groteskenmotieven over. Vooral uit Haarlem, maar vermoedelijk ook uit Delft zijn hiervan vroege voorbeelden bekend, zoals een geschulpte schaal die volgens het merk is toe te schrijven aan bakkerij De Porceleyne Byl.

In de periode waarin deze twee borden zijn vervaardigd, had het verval van de Delftse aardewerkindustrie zich reeds aangekondigd. Men greep terug op oude, ooit succesvolle decoratieschema’s in een poging de grote concurrentie van nieuwe faience- en porseleincentra in binnen- en buitenland het hoofd te bieden.

Naast onze AR gemerkte borden toont een aantal exemplaren nagenoeg dezelfde decoratie, maar zij dragen een ander merk. Het gaat in die gevallen om het HDK merk, dat wordt toegeschreven aan Hendrik de Koning die eigenaar was van bakkerij De Dubbelde Schenkkan (1735-1762).

Merk
AR (op achterkant)
Afmetingen
diameter 19,5 cm
Datering
circa 1735 - circa 1750
Collectie
Gemeentemuseum Den Haag
Code
400171
Herkomst
legaat, 1904
Unieke code
Gemeentemuseum Den Haag 0400171